Pasja braci Fassnacht i filmowe echa widowiska „na wzór Oberammergau”. Kilka uwag o zapożyczeniu na przykładzie „Galilejczyka” Dymitra Buchowieckiego

Grzegorz Nadgrodkiewicz

kwartalnik.filmowy@ispan.pl
Instytut Sztuki, Polska Akademia Nauk (Polska)

Abstrakt

Galilejczyk (Der Galiläer, 1921) Dymitra Buchowieckiego jest swoistą adaptacją widowiska pasyjnego wystawianego przez rodzinę Fassnachtów z Fryburga Bryzgowijskiego (Niemcy). Nadgrodkiewicz analizuje wybrane elementy filmu dla uzmysłowienia taktyki świadomego posługiwania się pierwowzorem teatralnym jako punktem wyjścia do rozwijania stricte filmowej narracji i dramaturgii. Galilejczyk jest też ciekawym punktem odniesienia dla amerykańskiego tournée rodziny Fassnachtów, która na przełomie lat 20. i 30. XX w. w pewnym sensie bazowała na popularności produkcji Buchowieckiego, dystrybuowanej w USA w połowie lat 20. (jako The Passion Play). Galilejczyk – jeden z ważniejszych filmów religijnych okresu kina niemego – pozwala zatem widzieć sprzężenie teatru i filmu niekoniecznie w kategoriach negatywnie pojętej teatralności dzieła filmowego czy intencjonalnych praktyk teatralizacyjnych. Krąg wzajemnych inspiracji i zapożyczeń okazuje się w tym przypadku nie tyle pułapką, ile pewną potencjalnością, która umożliwia badanie artefaktu teatralnego za pośrednictwem filmu i jego walorów dokumentacyjnych.


Słowa kluczowe:

Dymitr Buchowiecki, widowisko pasyjne, Fassnacht, kino nieme

Abel, Richard. 2006. Americanizing the Movies and „Movie-Mad” Audiences. 1910-1914. Berkeley: University of California Press.
DOI: https://doi.org/10.1525/9780520939523   Google Scholar

Kreitzer, Larry J. 2002. Gospel Images in Fiction and Film. On Reversing the Hermeneutical Flow, London-New York: Sheffield Academic Press.
  Google Scholar

Kreitzer, Larry J. 2007. The New Testament in Fiction and Film. On Reversing the Hermeneutical Flow. W: J. Mitchell, S. B. Plate (red.). The Religion and Film Reader. New York-London: Routledge.
  Google Scholar

Nicoll, Allardyce. 1936. Film and Theatre. New York: Thomas Y. Crowell Company.
  Google Scholar

Zwick, Reinhold. 1999. Oberammergau in Freiburg für Amerika. Dimitri Buchowetzkis „Der Galiläer” (1921). W: R. Zwick, O. Huber (red.). Von Oberammergau nach Hollywood. Wege der Darstellung Jesu im Film. Köln: Katholisches Institut für Medieninformation.
  Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
2014-12-31

Cited By / Share

Nadgrodkiewicz, G. (2014) „Pasja braci Fassnacht i filmowe echa widowiska „na wzór Oberammergau”. Kilka uwag o zapożyczeniu na przykładzie «Galilejczyka» Dymitra Buchowieckiego”, Kwartalnik Filmowy, (87-88), s. 140–150. doi: 10.36744/kf.2388.

Autorzy

Grzegorz Nadgrodkiewicz 
kwartalnik.filmowy@ispan.pl
Instytut Sztuki, Polska Akademia Nauk Polska

Filmoznawca, absolwent kulturoznawstwa ze specjalnością filmoznawczą na Uniwersytecie Łódzkim. Asystent w Zakładzie Antropologii Kultury, Filmu i Sztuki Audiowizualnej w Instytucie Sztuki Polskiej Akademii Nauk. Redaktor „Kwartalnika Filmowego”. W kręgu jego zainteresowań badawczych znajduje się m.in. film religijny i biblijny, kwestie duchowości w kinie oraz zagadnienia dotyczące związków filmu i teatru. Artykuły naukowe i przekłady publikował m.in. w „Kwartalniku Filmowym”, „Kontekstach” oraz tomach zbiorowych.



Statystyki

Abstract views: 40
PDF downloads: 23


Licencja

Prawa autorskie (c) 2014 Grzegorz Nadgrodkiewicz

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Autor bądź autorka udziela wydawcy niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym”, zachowuje nieograniczone prawa autorskie i zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (umowa licencyjna do pobrania). Czasopismo jest wydawane na licencji CC BY 4.0. Zgłaszając artykuł do publikacji, autor bądź autorka wyraża zgodę na jego udostępnianie na tej licencji.

W wydaniach od 105-106 (2019) do 119 (2022) wszystkie artykuły były publikowane na licencji CC BY-NC-ND 4.0. W tym okresie autorzy i autorki udzielali(-ły) niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym”, zachowywali(-ły) nieograniczone prawa autorskie i zobowiązywali(-ły) się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu.