Nerwowy uśmiech Meduzy. Tożsamości rodzicielskie w pierwszym sezonie serialu „Wychowane przez wilki”

Matylda Szewczyk

Uniwersytet Warszawski
https://orcid.org/0000-0002-5029-3935

Abstrakt

Artykuł jest analizą pierwszego sezonu serialu HBO Max Wychowane przez wilki (Raised by Wolves, prod. Aaron Guzikowski, 2020) w kontekście sposobu przedstawienia tożsamości rodzicielskich. Autorka koncentruje się na sposobie ukazania rodziny i postaci matki (centralnej w opowiadanej historii) oraz problemie reprodukcji i jej wpisania w konstrukcję fikcyjnego, serialowego uniwersum. Badając wytwarzane w serialu (i przez niego) wyobrażenia, zwraca uwagę na ich zakorzenienie we wcześniejszych, XX-wiecznych wizjach rodziny, kobiecości, macierzyństwa, nauki i technologii. Analiza serialu pozwala zaobserwować przemiany niegdysiejszych projektów emancypacyjnych (szczególnie tych związanych z feminizmem) oraz sposób, w jaki popularna narracja science fiction oddaje współczesną wrażliwość związaną z wyobrażeniami rodzicielstwa i jego roli społecznej.

Słowa kluczowe:

rodzicielstwo, macierzyństwo, ojcostwo, science fiction, broń nuklearna, feminizm, reprodukcja

Baudrillard, J. (2005). Pakt jasności. O inteligencji zła (tłum. S. Królak). Warszawa: Wydawnictwo Sic!. (Publikacja oryginału: 2004).
  Google Scholar

Baudrillard, J. (2005). Precesja symulakrów (tłum. S. Królak). W: J. Baudrillard, Symulakry i symulacja (ss. 5-56). Warszawa: Wydawnictwo Sic!. (Publikacja oryginału: 1981).
  Google Scholar

Berger, J. (1999). After the End: Representations of Post-Apocalypse. Minneapolis: University of Minnesota Press.
  Google Scholar

Brown, K. (2016). Plutopia. Atomowe miasta i nieznane katastrofy nuklearne (tłum. T. Bieroń). Wołowiec: Wydawnictwo Czarne. (Publikacja oryginału: 2013).
  Google Scholar

Chitwood, A. (2020, 1 października). „Raised by Wolves” Finale Explained by Showrunner: WTF Was That?. Collider. https://collider.com/raised-by-wolves-finale-ending-explained-hbo-max/
  Google Scholar

Cixous, H. (1993). Śmiech Meduzy (tłum. A. Nasiłowska). Teksty Drugie, 22-24 (4-6), ss. 147-166.
  Google Scholar

Ellwood, G. (2020, 4 września). „Raised by Wolves”: Aaron Guzikowski on Atheists, Androids & World Building with Ridley Scott (Interview). The Playlist. https://theplaylist.net/raised-by-wolves-aaron-guzikowski-interview-20200904/
  Google Scholar

Fiedorczuk, J. (2015). Cyborg w ogrodzie. Wprowadzenie do ekokrytyki. Gdańsk: Wydawnictwo Naukowe Katedra.
  Google Scholar

Firestone, S. (1972). The Dialectic of Sex: The Case for Feminist Revolution. New York: Bantam Books. (Publikacja oryginału: 1970).
  Google Scholar

Fiuk, E. (2020), Transgresja i dyskryminacja. Sztuczne kobiety w kinie fantastycznonaukowym. Kwartalnik Filmowy, (110), ss. 100-119. https://doi.org/10.36744/kf.330
DOI: https://doi.org/10.36744/kf.330   Google Scholar

Franklin, S. (2000). Life Itself: Global Nature and the Genetic Imaginary. W: S. Franklin, C. Lury, J. Stacey (red.), Global Nature, Global Culture (ss. 188-227). London: SAGE Publications.
DOI: https://doi.org/10.4135/9781446219768.n7   Google Scholar

Franklin, S. (2018). Feminism and Reproduction. W: N. Hopwood, R. Flemming, L. Kassell (red.), Reproduction: Antiquity to the Present Day (ss. 627-639). Cambridge: Cambridge University Press.
DOI: https://doi.org/10.1017/9781107705647.051   Google Scholar

Haraway, D. (2003). Manifest cyborgów: nauka, technologia i feminizm socjalistyczny lat osiemdziesiątych (tłum. S. Królak, E. Majewska). Przegląd Filozoficzno-Literacki, 3 (1), ss. 49-87.
  Google Scholar

Lévi-Strauss, C. (1987). Rodzina (tłum. M. Kolankiewicz). Odra, (3), ss. 19-27.
DOI: https://doi.org/10.3406/hom.1987.368769   Google Scholar

Lévi-Strauss, C. (1987). Rodzina (tłum. M. Kolankiewicz). Odra, (4), ss. 42-49.
  Google Scholar

Lippit, A. M. (2005). Atomic Light (Shadow Optics). Minneapolis: University of Minnesota Press.
  Google Scholar

Mulvey, L. (2010). Przyjemność wzrokowa a kino narracyjne (tłum. J. Mach). W: L. Mulvey, Do utraty wzroku. Wybór tekstów (red. K. Kuc, L. Thompson, ss. 33-47). Kraków – Warszawa: Korporacja Ha!art – Era Nowe Horyzonty.
  Google Scholar

Nurse, P. (2020). Czym jest życie? Biologia w pięciu krokach (tłum. A. Zano). Warszawa: Wydawnictwo Marginesy.
  Google Scholar

Radkowska-Walkowicz, M. (2012). Doświadczenie in vitro. Niepłodność i nowe technologie reprodukcyjne w perspektywie antropologicznej. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.
DOI: https://doi.org/10.31338/uw.9788323513032   Google Scholar

Rich, A. (2000). Zrodzone z kobiety. Macierzyństwo jako doświadczenie i instytucja (tłum. J. Mizielińska). Warszawa: Wydawnictwo Sic!. (Publikacja oryginału: 1976).
  Google Scholar

Stańczyk, M. (2018). Groza in utero. Horror macierzyński i upolitycznienie fizjologii. W: A. Kmak, P. Kwiatkowska, M. Szewczyk (red.), Cięcie ciał. Ruchome obrazy (ss. 91-105). Warszawa: Fundacja Mammal.
  Google Scholar

Szewczyk, M. (2016). Zjawianie się bomby. Metafizyka, estetyka, trauma. Kwartalnik Filmowy, (96), ss. 202-215.
  Google Scholar

Szewczyk, M. (2018). „Babska rzecz”, czyli kim jest Ellen Ripley. W: A. Kmak, P. Kwiatkowska, M. Szewczyk (red.), Cięcie ciał. Ruchome obrazy (ss. 106-126). Warszawa: Fundacja Mammal.
  Google Scholar

Szewczyk, M. (2019). Revelations of Science: Discussing Images of Prenatal Development by Ernst Haeckel and Lennart Nilsson. Panoptikum, (21), ss. 95-115. https://doi.org/10.26881/pan.2019.21.06
DOI: https://doi.org/10.26881/pan.2019.21.06   Google Scholar

Weart, S. R. (1988). Nuclear Fear: A History of Images. Cambridge: Harvard University Press.
  Google Scholar

Weintraub, S. (2020, 14 października). „Raised by Wolves”: Showrunner Answers Burning Season 1 Questions and Teases Season 2 (and Beyond). Collider. https://collider.com/raised-by-wolves-spoiler-interview-aaron-guzikowski-season-1-finale-season-2/
  Google Scholar

Zdrojewska-Żywiecka, A. (2012). Terror laktacyjny versus nagonka butelkowa. O konfliktach między kobietami w zakresie praktyk macierzyństwa. W: R. E. Hryciuk, E. Korolczuk (red.), Pożegnanie z matką Polką? Dyskursy, praktyki i reprezentacje macierzyństwa we współczesnej Polsce (ss. 125-146). Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.
DOI: https://doi.org/10.31338/uw.9788323511175.pp.125-146   Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
2022-01-13

Cited By / Share

Szewczyk, M. (2022) „Nerwowy uśmiech Meduzy. Tożsamości rodzicielskie w pierwszym sezonie serialu «Wychowane przez wilki»”, Kwartalnik Filmowy, (116), s. 121–144. doi: 10.36744/kf.955.

Autorzy

Matylda Szewczyk 
https://orcid.org/0000-0002-5029-3935

Kulturoznawczyni, badaczka kina, nowych mediów, obiegu obrazów medialnych w różnych rejestrach kultury wizualnej oraz relacji między kulturą wizualną i nauką. Analizuje sposoby, w jakie obrazy zarazem współtworzą i odzwierciedlają przemiany kulturowe. W centrum jej zainteresowań badawczych znajdują się ujmowane z perspektywy kulturoznawczej zagadnienia medycyny reprodukcyjnej, wyobrażenia płodu, ciąży i porodu, a także macierzyństwa. Autorka książki W stronę wirtualności. Praktyki artystyczne kina współczesnego (2015), współredaktorka antologii Sztuka w kinie dokumentalnym (2016) oraz Cięcie ciał. Ruchome obrazy (2018). Kieruje Zakładem Filmu i Kultury Wizualnej w Instytucie Kultury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego.



Statystyki

Abstract views: 106
PDF downloads: 102


Licencja

Prawa autorskie (c) 2021 Matylda Szewczyk

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Autor udziela wydawcy niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym” i zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy jego ponownym wykorzystaniu.
Czasopismo jest wydawane na licencji CC BY-NC-ND 4.0. Zgłaszając artykuł do publikacji, autor wyraża zgodę na jego udostępnianie na tej licencji.
UMOWA LICENCYJNA DO POBRANIA