W stronę Nowej Szczerości. Konceptualizowanie przemian wrażliwości w najnowszym kinie polskim

Łukasz Kiełpiński

kielpinski.lukasz@gmail.com
Uniwersytet Warszawski (Polska)
https://orcid.org/0000-0003-4977-9089

Abstrakt

Artykuł jest próbą przeszczepienia wywodzącej się z literaturoznawstwa anglosaskiego kategorii Nowej Szczerości na grunt refleksji o przemianach kina polskiego ostatnich kilku lat. Rozpoznania zostały przedstawione w świetle trendów współczesnej humanistyki i sztuki, by było możliwe udzielenie odpowiedzi na pytanie, jak wobec nich sytuuje się kino polskie. Na przykładzie filmów Cicha noc (reż. Piotr Domalewski, 2017), Zabij to i wyjedź z tego miasta (reż. Mariusz Wilczyński, 2019) oraz Wszystkie nasze strachy (reż. Łukasz Ronduda, Łukasz Gutt, 2021) autor stara się pokazać rosnące zainteresowanie takimi dyspozycjami afektywnymi bohaterów filmowych jak czułość, podatność na zranienie i troska. Proponowane rozumienie Nowej Szczerości w kontekście kina polskiego odnosi się do filmów, których twórcy podzielają obecne w polskiej debacie publicznej przekonanie o polaryzacji społecznej i kryzysie wspólnoty, a zarazem sugerują inny – reparacyjny, niosący nadzieję – model relacyjności.


Słowa kluczowe:

Nowa Szczerość, teoria afektów, współczesne kino polskie

Berlant, L. (2011). Cruel Optimism. Durham – London: Duke University Press.
DOI: https://doi.org/10.1515/9780822394716   Google Scholar

Collins, J. (1993). Genericity in the 90s: Eclectic Irony and the New Sincerity. W: J. Collins, H. Radner, A. Collins (red.), Film Theory Goes to the Movies (ss. 242-263). New York: Routledge.
  Google Scholar

Cykorz, K. (2021, 20 listopada). „Wszystkie nasze strachy”: pępek i krzyż. KrytykaPolityczna.pl. https://krytykapolityczna.pl/kultura/film/klara-cykorz-wszystkie-nasze-strachy-pepek-i-krzyz/
  Google Scholar

Czapliński, P., Bednarek, J. (2018). Prognozowanie teraźniejszości. Myślenie z wnętrza kryzysu. Gdańsk: Wydawnictwo Naukowe Katedra.
  Google Scholar

Czerkawski, P. (2017). Być ze wszystkimi. Filmweb.pl. https://www.filmweb.pl/reviews/recenzja-filmu-Cicha+noc-20791
  Google Scholar

Czerkawski, P. (2017). Nikt w tej rodzinie nie jest z grunty zły. Kino, (11), ss. 22-24.
  Google Scholar

Derrida J. (2021). W końcu nauczyć się żyć (fragment) (tłum. P. Sadzik). MachinaMysli.org. http://machinamysli.org/w-koncu-nauczyc-sie-zyc-fragment/?fbclid=IwAR1i7kzCUnhfGiEseoS3nDwdGxchlgpHFe9aJoyQSfCB-pJMQjIgdj-FcOw
  Google Scholar

Eve, M. P. (2019). Sincerity. W: D. O’Gorman, R. Eaglestone (red.), The Routledge Companion to Twenty-First Century Literary Fiction (ss. 36-47). London – New York: Routledge.
DOI: https://doi.org/10.4324/9781315880235-4   Google Scholar

Groys, B. (2012). Under Suspicion: A Phenomenology of Media (tłum. C. Strathausen). New York: Columbia University Press.
DOI: https://doi.org/10.7312/columbia/9780231146180.001.0001   Google Scholar

Kelly, A. (2017). David Foster Wallace and New Sincerity Aesthetics: A Reply to Edward Jackson and Joel Nicholson-Roberts. Orbit: A Journal of American Literature, (5), ss. 1-32. doi: https://doi.org/10.16995/orbit.224
DOI: https://doi.org/10.16995/orbit.224   Google Scholar

Kubera, J. (2013). Metamodernistyczna oscylacja lub podmiot i tożsamość po postmodernizmie. Teksty Drugie, (1-2), ss. 293-304.
  Google Scholar

Majmurek, J. (2021, 6 marca). Film, którego nie da się przeżyć bezkarnie. KrytykaPolityczna.pl. https://krytykapolityczna.pl/kultura/film/jakub-majmurek-zabij-to-i-wyjedz-z-tego-miasta-recenzja/
  Google Scholar

Massumi, B. (2013). Autonomia afektu (tłum. A Lipszyc). Teksty Drugie, (6), ss. 112-135.
  Google Scholar

McGowan, T. (2008). Realne spojrzenie. Teoria filmu po Lacanie (tłum. K. Mikurda). Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
  Google Scholar

Mouffe, C. (2005). Paradoks demokracji (tłum. W. Jach, M. Kamińska, A. Orzechowski). Wrocław: Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.
  Google Scholar

Mouffe, C. (2015). Agonistyka. Polityczne myślenie o świecie (tłum. B. Szelewa). Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
  Google Scholar

Piepiórka, M. (2021). Site-specific. Filmweb.pl. https://www.filmweb.pl/reviews/recenzja-filmu-Wszystkie+nasze+strachy-24011
  Google Scholar

Sikora, S. (2020). Szczerość. O wyłanianiu się nowoczesnego porządku komunikacyjnego. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
DOI: https://doi.org/10.31338/uw.9788323535836   Google Scholar

Socha, J. (2017). Polska, kilkadziesiąt kilometrów od Warszawy. Dwutygodnik.com. https://www.dwutygodnik.com/artykul/7503-polska-kilkadziesiat-kilometrow-od-warszawy.html
  Google Scholar

Staniszkis, J. (2001). Postkomunizm: próba opisu. Gdańsk: słowo/obraz terytoria.
  Google Scholar

Szczekała, B. (2016). Podreperować świat. Postironia i film. Ekrany, 29 (1), ss. 6-13.
  Google Scholar

Szymczak, J. (2020, 29 czerwca). „Mową nienawiści polską młodzież zryto”, czyli przebudzenie młodych (rekord frekwencji i więcej). OKO.press. https://oko.press/mowa-nienawisci-polska-mlodziez-zryto-czyli-przebudzenie-mlodych-rekord-frekwencji-i-wiecej/
  Google Scholar

Taylor, C. (2001). Źródła podmiotowości. Narodziny tożsamości nowoczesnej (tłum. M. Gruszczyński i in.). Warszawa: PWN.
  Google Scholar

Taylor, C. (2002). Etyka autentyczności (tłum. A. Pawelec). Kraków: Znak.
  Google Scholar

Wallace, D. F. (2016). Rzekomo fajna rzecz, której więcej nie zrobię. Eseje i rozważania (tłum. J. Kozak). Warszawa: Wydawnictwo W.A.B.
  Google Scholar

Williams, R. (1989). Marksizm i literatura (tłum. A. Chojnacki, E. Kasperski). Warszawa: PWN.
  Google Scholar

Żurawiecki, B. (2021). Wszystkie nasze ofiary. Dwutygodnik.pl. https://www.dwutygodnik.com/artykul/9728-wszystkie-nasze-ofiary.html
  Google Scholar

Pobierz


Opublikowane
2022-11-02

Cited By / Share

Kiełpiński, Łukasz (2022) „W stronę Nowej Szczerości. Konceptualizowanie przemian wrażliwości w najnowszym kinie polskim ”, Kwartalnik Filmowy, (119), s. 115–134. doi: 10.36744/kf.1257.

Autorzy

Łukasz Kiełpiński 
kielpinski.lukasz@gmail.com
Uniwersytet Warszawski Polska
https://orcid.org/0000-0003-4977-9089

Absolwent Międzydziedzinowych Indywidualnych Studiów Humanistycznych i Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Członek Collegium Invisibile. Publikował w takich czasopismach jak „Kwartalnik Filmowy”, „Widok. Teorie i Praktyki Kultury Wizualnej”, „Ekrany” czy „Pleograf. Kwartalnik Akademii Polskiego Filmu”. Interesuje się kinem współczesnym, teorią afektu i autobiografizmem.



Statystyki

Abstract views: 136
PDF downloads: 89


Licencja

Prawa autorskie (c) 2022 Łukasz Kiełpiński

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Autor udziela wydawcy niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym”, zachowuje nieograniczone prawa autorskie i zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (UMOWA LICENCYJNA DO POBRANIA). Czasopismo jest wydawane na licencji CC BY 4.0. Zgłaszając artykuł do publikacji, autor wyraża zgodę na jego udostępnianie na tej licencji.

W wydaniach od 105-106 (2019) do 119 (2022) wszystkie artykuły były publikowane na licencji CC BY-NC-ND 4.0. W tym okresie autorzy udzielali niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym”, zachowywali nieograniczone prawa autorskie i zobowiązywali się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu.