Kosmiczna historia NRD
Piotr Sitarski
piotr.sitarski@uni.lodz.plUniwersytet Łódzki (Polska)
https://orcid.org/0000-0001-8868-1477
Abstrakt
Artykuł jest recenzją książki Macieja Peplinskiego Niebyła utopia. Filmowa fantastyka naukowa w Niemieckiej Republice Demokratycznej (2024). Jej autor omawia niezbyt liczny (pięć tytułów), ale interesujący wschodnioniemiecki nurt filmów utopijnych, umieszczając je na tle historii społeczno-politycznej NRD oraz przemian przemysłu filmowego w tym kraju. Główne podejście metodologiczne stanowi analiza kultury produkcji, materiałem badawczym są zaś źródła archiwalne związane z produkcją filmową, same teksty filmowe oraz – w mniejszym stopniu – prasowe ślady recepcji filmów. Prowadzony w książce wywód ukazuje zarówno ambicje ideologiczne i finansowe wschodnioniemieckiego przemysłu filmowego, jak i jego niedostatki, które ostatecznie przyczyniły się do porażki formuły filmów utopijnych. Autor zwraca także uwagę na międzynarodowy wymiar filmów utopijnych – wszystkie one były koprodukcjami, a ich twórcy mieli ambicje (na ogół niespełnione), by ich dzieła stały się zagranicznymi przebojami.
Oświadczenie o konflikcie interesów
Słowa kluczowe:
kino niemieckie, fantastyka naukowa, kino gatunku, koprodukcjaBibliografia
Ciszewska, E. (2025). Sojusznicy z rozsądku. Polska i Czechosłowacja w projekcie socjalistycznego internacjonalizmu filmowego w okresie 1945-1970. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego – Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. L. Schillera. https://doi.org/10.18778/8331-644-4
DOI: https://doi.org/10.18778/8331-644-4
Google Scholar
Gwóźdź, A. (2018). Kino na biegunach. Filmy niemieckie i ich historie (1949-1991). Gdańsk: słowo/obraz terytoria.
Google Scholar
Peplinski, M. (2024). Niebyła utopia. Filmowa fantastyka naukowa w Niemieckiej Republice Demokratycznej. Wrocław: Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy’ego Brandta Uniwersytetu Wrocławskiego.
Google Scholar
Autorzy
Piotr Sitarskipiotr.sitarski@uni.lodz.pl
Uniwersytet Łódzki Polska
https://orcid.org/0000-0001-8868-1477
Doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu Łódzkiego, filmoznawca i medioznawca; pracuje w Katedrze Filmu i Mediów Audiowizualnych Uniwersytetu Łódzkiego. Zajmuje się badaniem historii praktyk filmowych i historii mediów. Jest m.in. współautorem książki Nowe media w PRL (2020) oraz autorem monografii Sens stylu. O twórczości filmowej Ridleya Scotta (2010).
Statystyki
Abstract views: 86PDF downloads: 54
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Piotr Sitarski

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autor bądź autorka udziela wydawcy niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym”, zachowuje nieograniczone prawa autorskie i zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (umowa licencyjna do pobrania). Czasopismo jest wydawane na licencji CC BY 4.0. Zgłaszając artykuł do publikacji, autor bądź autorka wyraża zgodę na jego udostępnianie na tej licencji.
W wydaniach od 105-106 (2019) do 119 (2022) wszystkie artykuły były publikowane na licencji CC BY-NC-ND 4.0. W tym okresie autorzy i autorki udzielali(-ły) niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w „Kwartalniku Filmowym”, zachowywali(-ły) nieograniczone prawa autorskie i zobowiązywali(-ły) się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu.
Inne teksty tego samego autora
- Piotr Sitarski, Niebaśnie. Bolek, Lolek i modernizm techniczny , Kwartalnik Filmowy: Nr 121 (2023): Kino i młoda widownia
- Piotr Sitarski, Piracka modernizacja , Kwartalnik Filmowy: Nr 127 (2024): Filmoznawstwo empiryczne
- Piotr Sitarski, „Zagraj w to jeszcze raz”. Powtarzalność w grach komputerowych , Kwartalnik Filmowy: Nr 35-36 (2001): Kino i nowe media
- Piotr Sitarski, Sprawozdanie z międzynarodowej konferencji „Filmowy i teatralny świat Andrzeja Wajdy” (25-28 października 2001) , Kwartalnik Filmowy: Nr 37-38 (2002): Aktor i postać filmowa


