Petersburska teka osobowa skrzypka Apolinarego Kątskiego jako źródło do badań nad jego biografią


Abstrakt

Petersburg, jako jeden z głównych ośrodków kulturalnych XIX-wiecznej Europy, przyciągał światowej sławy artystów, zapraszanych nie tylko na występy gościnne. Podpisali też kontrakty z najważniejszymi instytucjami muzycznymi Imperium Rosyjskiego. Mimo znacznych zniszczeń, jakie miasto doznało w czasie II wojny światowej, w dramatycznych okolicznościach uratowano jego cenne zbiory archiwalne, w tym bogatą dokumentację Dyrekcji Teatrów Imperatorskich. Dokumenty te stanowią niezwykle cenne źródło dla muzykologów, pozwalają bowiem z dużą dokładnością zrekonstruować okres petersburski w twórczości wielu artystów.
Dokumenty Dyrekcji Teatrów Imperatorskich stanowią również kluczowe źródło do badań nad biografią polskiego skrzypka-wirtuoza Apolinarego Kątskiego, który w latach 1852-1866 był solistą Jego Imperatorskiej Mości. Fakt ten był dobrze znany, jednak obowiązki wynikające z tego statusu pozostają praktycznie niepoznane. Akta osobowe Kątskiego nie tylko potwierdzają szczególne traktowanie przez władze tego wybitnego polskiego muzyka, ale też ujawniają jego niezwykłe warunki zatrudnienia.
Czego zatem dowiadujemy się o życiu Kątskiego z petersburskich dokumentów? Na jakie pytania pozwalają nam odpowiedzieć? Jaki obraz polskiego skrzypka wyłania się z tego źródła? Artykuł przedstawia zawartość akt osobowych Apolinarego Kątskiego w kontekście badań nad jego biografią.


Słowa kluczowe

Petersburg; Teatry Imperatorskie; wirtuoz; solista; Apolinary Kątski; życie muzyczne Petersburga; archiwum; solista Jego Imperatorskiej Mości



Antonczyk, Wiktoria. „Muzycy polscy jako nadworni soliści carów Rosji”. W: Rola i wkład Polaków w kreację dziedzictwa kulturowego innych narodów, red. Samanta Kowalska, 64–82. Poznań–Kalisz: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Pedagogiczno-Artystyczny, 2014.

Chamczyk, Ewa. „Wirtuozowska kariera Apolinarego Kątskiego w świetle doniesień praso wych (1829–1861)”. Praca magisterska, Uniwersytet Warszawski, 2014.

Kružnov, Ûrij. „Direkciâ Imperatorskih Teatrov”. W: Tri veka Sankt-Peterburga. T. 2, Devât nadcatyj vek. Petersburg: Filologičeskij fakulʹtet Sankt-Peterburgskogo gosudarstvennogo universiteta, 2003.

Petrovskaâ, Ira. Muzykalʹnyj Peterburg, 1801–1917: ènciklopedičeskij slovarʹ–issledovanie. T. 10, ks. 1. Petersburg: Kompozitor, 2009.

Telâkovskij, Vladimir. Vospominaniâ. Leningrad–Moskva: Iskusstvo, 1965.

Pobierz

Opublikowane : 2021-08-09


Antonczyk, W., & Chamczyk, E. (2021). Petersburska teka osobowa skrzypka Apolinarego Kątskiego jako źródło do badań nad jego biografią. Muzyka, 66(2), 73-95. https://doi.org/10.36744/m.906

Wiktoria Antonczyk 
Uniwersytet Warszawski  Polska
Ewa Chamczyk 
Uniwersytet Warszawski  Polska
https://orcid.org/0000-0002-8424-7814



Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Autor udziela niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w kwartalniku „Muzyka” i zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy jego ponownym wykorzystaniu (umowa licencyjna do pobrania). W przypadku publikacji wersji innej niż ogłoszona drukiem w „Muzyce” należy wyraźnie to zaznaczyć.