Tadeusz Kuntze, zwany “Taddeo Polacco”, między Rzymem, Colli Albani i Lazio

Francesco Petrucci


Ariccia, Palazzo Chigi-Museo del Barocco Romano (Włochy)

Abstrakt

Artystyczna działalność Tadeusza Kuntzego, zwanego „Taddeo Polacco” (Zielona Góra 1727 – Rzym 1793), nie doczekała się do tej pory odpowiedniej oceny, mimo że był on jednym z  bardziej płodnych malarzy aktywnych w Rzymie od połowy lat 60. do 80. XVIII w. Artykuł jest próbą umiejscowienia twórczych osiągnięć Kuntzego w szerszym kontekście artystycznych powiązań i oddziaływań. Wśród tych ostatnich na szczególną uwagę zasługują związki Kuntzego z kolonią hiszpańską w Rzymie, a przede wszystkim znaczenie jego sztuki dla formacji młodego Francisca Goi. Osobnym, nie mniej istotnym zagadnieniem, jest oddziaływanie twórczości polskiego artysty na dynastię malarzy Madrazo, której przedstawiciele odegrali kluczową rolę w sztuce hiszpańskiej XIX w.


Słowa kluczowe:

Tadeusz Kuntze, Francisco Goya, rodzina Madrazo, Rzym, malarstwo XVIII w.

Agresti, Alessandro. “Un artista e il suo mecenate: Francesco V, Antonio Cavallucci e la decorazione del Palazzo Caetani a via delle Botteghe Oscure.” Rivista dell’Istituto Nazionale d’Archeologia e Storia dell’Arte, no. 68 (2013):111–141.
  Google Scholar

Aliberti Gaudioso, Filippa. “Taddeo Kuntze.” In Polonia: arte e cultura dal medioevo all’illuminismo, 238–245. Roma: Centro Di edizioni, 1975.
  Google Scholar

Amendola, Adriano. “Taddeo Polacco, la decorazione dell’episcopio di Frascati e un’inedita committenza Colonna.” In Marcello Bacciarelli. Pittore di Sua Maestà Stanislao Augusto Re di Polonia, edited by Leszek Kuk, Anna Wawrzyniak Maoloni, 175–191. Roma: Centro di Studi dell’Accademia Polacca delle Scienze, 2011.
  Google Scholar

Arcese, Ursula. “Nuovi documenti per l’attività di Taddeo Kuntze a Veroli.” Latium, no. 21-22 (2004-2005): 241–260.
  Google Scholar

Art in Rome in the eighteenth century, edited by Edgar Peters Bowron, Jospeh J. Rishel. Philadelphia: Philadelphia Museum of Art in association with Merrell, 2000.
  Google Scholar

Bernatowicz, Aleksandra. “Kuntze, Tadeusz.” In Allgemeines Künstler–Lexikon, 82. Berlin-Boston: K.G. Saur, De Gruyter Verlag, 2014.
  Google Scholar

Borghini, Gabriele. “S. Caterina da Siena a Via Giulia (1766–1776): passaggio obbligato per la cultura figurativa del secondo Settecento romano.” Storia dell´arte, no. 52 (1984): 205–219.
  Google Scholar

Borghini, Gabriele. “Nota preliminare sull’appartamento Corsini-Barberini in palazzo Corsini alla Lungara.” In Ville e palazzi illusione scenica e miti archeologici, edited by Elisa Debenedetti, 213– 240. Roma: Multigrafica Editrice, 1987. Studi sul Settecento Romano, 3.
  Google Scholar

Busiri Vici, Andrea. I Poniatowski e Roma. Firenze: Edam, 1971.
  Google Scholar

Caracciolo, Maria Teresa. Giuseppe Cades 1750–1799 et la Rome de son temps. Paris: Arthéna, 1992.
  Google Scholar

Casale, Vittorio. “Liborio Coccetti e la grottesca ai tempi di papa Braschi.” Labyrithos, no. 7/8 (1985): 73–87.
  Google Scholar

Cerretani M. C. scheda 62. In L’arte per i papi e per i principi nella campagna romana: grande pittura del ‘600 e del ‘700, vol. 1, 160–162. Roma: Quasar, 1990.
  Google Scholar

Chrzanowski, Tadeusz, and Marian Kornecki. Polskie pomniki w świątyniach Rzymu. Warszawa: Instytut Sztuki PAN, 1994.
  Google Scholar

Crielesi, Alberto. Albano dimenticata. Dimore storiche, personaggi e fatti. Palestrina: I.T.L., 2009.
  Google Scholar

Della Pergola, Paola. Villa Borghese. Roma: Istituto Poligrafico dello Stato, 1962.
  Google Scholar

Dolański, Dariusz. Tadeusz Kuntze: malarz rodem z Zielonej Góry (1733–1793). Zielona Góra: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej im. Tadeusza Kotarbińskiego w Zielonej Górze, 1993.
  Google Scholar

Ferrara Grassi, Luciana. “Il Casino di Villa Borghese; i camini; note e documenti per l’arredo degli interni; la collaborazione di Agostino Penna e Vincenzo Pacetti.” In Ville e palazzi illusione scenica e miti archeologici, edited by Elisa Debenedetti, 241–294. Roma: Multigrafica Editrice, 1987. Studi sul Settecento Romano, 3.
  Google Scholar

Ferraris, Paola. “Il cardinale duca di York e Frascati.” In L’arte per i papi e per i principi nella campagna romana: grande pittura del ‘600 e del ‘700, vol. 2, 323–340. Roma: Quasar, 1990.
  Google Scholar

Frutos Sastre, Letizia de. “Cronologìa: Giaquinto en España.” In Corrado Giaquinto y España, edited by Alfonso E. Pérez Sánchez, 93–104. Madrid: Patrimonio nacional, 2006.
  Google Scholar

Fumagalli, Elena. Palazzo Borghese. Committenza e decorazione privata. Roma: De Luca, 1994.
  Google Scholar

Gassier, Pierre. Goya, témoin de son temps. Fribourg: Bibliothèque des Arts, 1983.
  Google Scholar

Guerrieri Borsoi, Maria Barbara. “Il mecenatismo artistico del Cardinale Duca d York a Frascati: il Seminario e l’Episcopio.” In La Biblioteca del Cardinale. Enrico Benedetto Clemente Stuart Duca di York a Frascati 1761–1803, edited by Giovanna Buonocore, Marco Cappelli, 149–166. Roma: Gangemi Editore, 2008.
  Google Scholar

Guerrieri Borsoi, Maria Barbara. Lo “Stato tuscolano” degli Altemps e dei Borghese a Frascati. Studi sulle ville Angelina, Mondragone, Taverna-Parisi, Torlonia. Roma: Gangemi Editore, 2012.
  Google Scholar

Il Settecento a Roma. Roma: De Luca Editore, 1959.
  Google Scholar

Karpowicz, Mariusz. “Polonica w Akademii św. Łukasza.” Biuletyn Historii Sztuki 33, no. 4 (1971): 382–395.
  Google Scholar

Kraszewska, Janina C.R. “Materiały do historii budowy kościoła ss. Wizytek w Warszawie.” Biuletyn Historii Sztuki i Kultury 5, no. 3-4 (1937): 313-340.
  Google Scholar

Lefevre, Renato. “Tadeusz Kunicz e i suoi affreschi romani.” L’Osservatore Romano 105, no. 190 (1965): 5.
  Google Scholar

Lefevre, Renato. “I ‘Fasti d’Ippolito e Diana’ di T. Kuntze.” Strenna dei Romanisti, vol. 40 (1979): 354–367.
  Google Scholar

Lo Bianco, Anna, and Angela Negro, eds. Il Settecento a Roma. Milano: Silvana Editoriale, 2005.
  Google Scholar

Longhi, Roberto. “Il Goya Romano e la cultura di via Condotti.” Paragone 5, no. 53 (1954): 28–39.
  Google Scholar

Loret, Maciej. Gli artisti polacchi a Roma nel Settecento. Roma: Bestetti e Tumminelli, 1929.
  Google Scholar

Loret, Maciej. “Nieznane prace Tadeusza Kuntzego w Rzymie.” Dawna Sztuka, vol. 2 (1939): 121–130.
  Google Scholar

Lucidi, Emmanuele. Memorie storiche dell’antichissimo municipio ora terra dell’Ariccia e delle sue colonie Genzano e Nemi. Roma: presso i Lazzarini, 1796.
  Google Scholar

Mangiante, Paolo Erasmo. Goya e l’Italia. Roma: Palombi Roma, 1992.
  Google Scholar

Mangiante, Paolo Erasmo. Goya e Italia. Zaragoza: Diputación Provincial de Zaragoza, Servicio de Cultura, 2008.
  Google Scholar

Milicua, José. “Anotaciones al Goya joven.” Paragone, no. 53 (1954): 5–28.
  Google Scholar

Moro, Franco, ed. I Piaceri della Vita in Campagna nell’Arte dal XVI al XVIII secolo. Milano: De Agostini Rizzoli, 2000.
  Google Scholar

Noack, Friedrich. “Kuntz Thaddäus.” In Allgemeines Lexikon der bildenden Künstler, vol. 22: Krügner–Leitch, edited by Hans Vollmer. Leipzig: E. A. Seemann, 1928
  Google Scholar

Petrucci, Francesco. La Locanda Martorelli e il “Grand Tour d’Italie” sui Colli Albani. Ariccia: Comune di Ariccia, 1995.
  Google Scholar

Pod jednq koronq: kultura i sztuka w czasach unii polsko-saskiej. Warszawa: Zamek Królewski w Warszawie, 1997.
  Google Scholar

Prószyńska, Zuzanna. “Kuntze, Tadeusz.” In Słownik Artystów Polskich obcych w Polsce działających, vol. 4, 366–374. Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, 1986.
  Google Scholar

Prószyńska, Zuzanna. “Malowidła Tadeusza Kuntzego w rzymskim kościele S. Lucia della Tinta (na marginesie artykułu E. Schleiera).” Biuletyn Historii Sztuki 52, no. 1-2 (1990): 113–122.
  Google Scholar

Prószyńska, Zuzanna. “Twórczość Tadeusza Kuntzego w Rzymie.” In Między Polską a światem. Od średniowiecza po lata II wojny światowej, edited by Mieczysław Morka, Piotr Paszkiewicz, 44-45. Warszawa: Instytut Sztuki PAN, 1993.
  Google Scholar

Rudolph, Stella, ed. La pittura del ‘700 a Roma. Milano: Longanesi, 1983.
  Google Scholar

Rybko, A. M. “Kuntz (Kuntze), Taddeo.” In La pittura in Italia. Il Settecento, vol. 2, 755. Milano: Electa Milano 1990.
  Google Scholar

Ryszkiewicz, Andrzej. “Tadeusz Kuntze.” In Malarstwo Polskie: Manieryzm-Barok. Warszawa: Auriga, 1971.
  Google Scholar

Ryszkiewicz, Andrzej. “Tadeusz Kuntze.” In The Dictionary of Art, vol. 18. London-New York: Macmillan, Grove’s dictionnaries, 1996.
  Google Scholar

Schleier, Erich. “L’ultimo pittore del Rococò a Roma: opere sconosciute di Thaddäus Kuntz.” Arte Illustrata 3, no. 27-29 (1970): 92–109.
  Google Scholar

Schleier, Erich. “Taddeo Kuntz decoratore del palazzo Rinuccini a Roma.” Antichità Viva 20, no. 5 (1981): 23–44.
  Google Scholar

Schleier, Erich. “Inediti di Taddeo Kuntz.” In Scritti di storia dell´arte in onore di Federico Zeri, vol. 2, 859–879. Milano: Electa, 1984.
  Google Scholar

Schleier, Erich. “Una decorazione poco nota di Taddeo Kuntz in una chiesa romana.” Arte Cristiana 76, no. 7-8 (1988): 303–308.
  Google Scholar

Schleier, Erich. “Ein unerkanntes Altarbild von Thaddäus Kuntz in Viterbo.” In Mélanges en hommage à Pierre Rosenberg, 417– 421. Paris: Réunion des musées nationaux, 2001.
  Google Scholar

Socias Palau, Jaume. “Apunte español de Tadeo Kuntz.” Goya, no. 241-242 (1994): 75–81.
  Google Scholar

Szparkowska, Kamila. Tadeusz Kuntze, il Taddeo polaco, el gran pintor europeo del siglo XVIII y sus conexiones con España, tesis doctoral, Universidad Complutense de Madrid, Facultad de Geografía e Historia, Departamento de Historia del Arte III, directora A. M. Arias de Cossío, Madrid 2015–2017.
  Google Scholar

Urrea Fernández, Jesús. “Corrado Giaquinto en España.” In Corrado Giaquinto y España, edited by Alfonso E. Pérez Sánchez, 35–55. Madrid: Patrimonio nacional, 2006.
  Google Scholar

Wnuk, Marian. “Drugi okres rzymski Tadeusza Kuntzego w świetle materiałów z Archivio Storico del Vicariato al Laterano.” Biuletyn Historii Sztuki 57, no. 1-2 (1995): 113–118.
  Google Scholar

Wnuk, Marian. “W sprawie daty urodzenia Tadeusza Kuntzego.” Biuletyn Historii Sztuki 62, no. 3-4 (2000): 631–637.
  Google Scholar

Zagórowski, Olgierd. “Kuntze, Tadeusz.” In Polski Słownik Biograficzny, vol. 16, 205–207. Wrocław-Warszawa- Kraków-Gdańsk: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, 1971.
  Google Scholar


Opublikowane
2021-06-30

Cited By / Share

Petrucci, F. (2021). Tadeusz Kuntze, zwany “Taddeo Polacco”, między Rzymem, Colli Albani i Lazio. Biuletyn Historii Sztuki, 83(2), 351–375. https://doi.org/10.36744/bhs.999

Autorzy

Francesco Petrucci 

Ariccia, Palazzo Chigi-Museo del Barocco Romano Włochy

Statystyki

Abstract views: 531
PDF downloads: 444