The Tale of the Pyramid, or the Door to Chaos

Jerzy Zachara: A Psychotic in Search of Subjectivity

Peer-reviewed article, Submitted 12.03.2025, Accepted 4.11.2025

Bartosz Pokorski

konteksty@ispan.pl
Katedra Etyki, Uniwersytet Łódzki (Poland)
https://orcid.org/0000-0002-0147-7834

Abstract

The article explores the work of Jerzy Zachara, presenting it as unique literary testimony of a struggle with psychic fragmentation. In creating a collection of texts devoted to philosophy, art, religion, and schizophrenia Zachara constructs – structurally analogous to Corpus Hermeticum – his own Corpus Zachareticum, a tool for rebuilding his identity after a psychic cataclysm. The analysis focuses primarily on Zachara’s novels – Umysł na piasku and Anna mikropowieść – as well as two twin short stories – Wzięta z węża and Grzech, interpreted as narrative constructions of psychosis and functioning as a literary symptom according to Jacques Lacan’s understanding. This text offers an interpretation of the narrative structure and language of Zachara’s prose, seen as an attempt at organizing the experience of subjective disintegration and establishing a new, delusional totality.



Keywords:

Jerzy Zachara, schizophrenia, psychosis, Corpus Hermeticum, Corpus Zachareticum

Fink, Bruce. Kliniczne wprowadzenie do psychoanalizy lacanowskiej: teoria i technika, przeł. Łukasz Mokosiński. Warszawa: Wydawnictwo Andrzej Żórawski, 2002.
  Google Scholar

Freud, Sigmund. Psychoanalityczne uwagi o autobiograficznie opisanym przypadku paranoi (Dementia paranoides) (1911), przeł. Robert Reszke, [w:] tenże, Dzieła, t. II, Charakter i erotyka. Warszawa: Wydawnictwo KR, 2014, s. 107–165.
  Google Scholar

Gusin, Michał. Symptomy psychoanalizy: Jacques Lacan: od filozofii do antyfilozofii. Kraków: Universitas, 2014.
  Google Scholar

Lacan, Jacques. Seminarium III: Psychozy, przeł. Jacek Waga. Warszawa: PWN, 2014, s. 380.
  Google Scholar

Platon, Uczta, przeł. Władysław Witwicki, [w:] tegoż, Dialogi, t. II. Kęty: Wydawnictwo Antyk, 2005, 189c–139b.
  Google Scholar

Platon, Timaios, przeł. Władysław Witwicki, [w:] tegoż, Dialogi, t. II. Kęty: Wydawnictwo Antyk, 2005, 30a.
  Google Scholar

Soler, Collette. Lacan Reading Joyce, przeł. Devra Simiu. Londyn i Nowy York: Routledge, 2018.
  Google Scholar

Tylak, Aneta. Bóg – Świat – Człowiek w traktatach „Corpus Hermeticum” na tle greckiej tradycji filozoficznej. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, 2021.
  Google Scholar

Tylak, Aneta. „Pojęcie dobra i zła w traktatach Corpus Hermeticum”. Roczniki Humanistyczne, nr 70 (3) (2022); 47–68. https://doi.org/10.18290/rh22703.3.
  Google Scholar

Tylak, Aneta. „Retoryka zdrowia i choroby w ‘trosce o duszę’ u Platona oraz twórców Corpus Hermeticum”. Res Rhetorica, nr 10 (4) (2023): 83–94. https://doi.org/10.29107/rr2023.4.4.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. „Wzięta z węża”. bruLion, nr 21/22 (1993): 15–20.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. „Grzech”. bruLion, nr 27 z. 2 (1995): 219–223.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. ANNA mikropowieść. Archiwum Jerzego Zachary, 2004.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. Autobiografia. Inspiracje wszelkie. Archiwum Jerzego Zachary.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. Język schizofrenii. Archiwum Jerzego Zachary.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. MATKA. Archiwum Jerzego Zachary.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. (O Łobodzińskim) Konflikty od pierwszego do szóstego. Archiwum Jerzego Zachary.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. Umysł na piasku. Archiwum Jerzego Zachary, 2011.
  Google Scholar

Zachara, Jerzy. ŻYCIORYS. Archiwum Jerzego Zachary.
  Google Scholar


Published
2026-02-03

Cited by

Pokorski, B. (2026) “The Tale of the Pyramid, or the Door to Chaos: Jerzy Zachara: A Psychotic in Search of Subjectivity”, Konteksty, 351(4), pp. 259–266. doi: 10.36744/k.4354.

Authors

Bartosz Pokorski 
konteksty@ispan.pl
Katedra Etyki, Uniwersytet Łódzki Poland
https://orcid.org/0000-0002-0147-7834

Bartosz Pokorski – adiunkt w Katedrze Etyki UŁ. Obszar jego zainteresowań naukowych obejmuje przede wszystkim pytanie o możliwość filozofowania pozaakademickiego, stąd zainteresowanie myślą Stanisława Brzozowskiego, mistrzami podejrzeń i cynizmem. Członek Forum Polskiego Pola Lacanowskiego.



Statistics

Abstract views: 0
PDF downloads: 0


License

Copyright (c) 2025 Bartosz Pokorski

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Creative Commons Uznanie autorstwa