Machines for Communication New Media and New Theatre in Avant-Garde Conceptions
Paweł Stangret
p.stangret@uksw.edu.plUniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego (Poland)
https://orcid.org/0000-0002-5162-4804
Abstract
The Avant-Garde art of the beginning of the twentieth century had its nascence alongside that of the mass media. The parallelism of the languages of these two phenomena is also important for the modern perception of performativity, which has been reflected in modern theories of theatre. The new media fascinated modern artists because they created completely new styles of communication. New media changed the sender–receiver relations, particularly in the context of demands, explicit in manifestos of avant-garde art (especially of the theatre), of the participation of the viewer and audience. However, the most important issue of the avant-garde fascination with new media is their mechanical nature. The avant-garde saw in the machine it’s performative capabilities. The article, whilst addressing issues seemingly widely analyzed, specifically draws out a connection between poetry and theatre manifestos to show an avant-garde conception of art which is very similar to observations on contemporary media.
Disclosure Statement
Keywords:
Avant-Garde, machine, modern theatre, mediaReferences
Baranowska, Małgorzata. Surrealna wyobraźnia i poezja. Warszawa: Spółdzielnia Wydawnicza “Czytelnik,” 1984.
Google Scholar
Benjamin, Walter. Twórca jako wytwórca. Translated by Hubert Orłowski and Janusz Sikorski. Poznań: Wydawnictwo Literackie, 1975.
Google Scholar
Bürger, Peter. Teoria awangardy. Translated by Jadwiga Kita-Huber. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych “Universitas,” 2006.
Google Scholar
Dolphijn, Rick, and Iris van der Tuin. New Materialism: Interviews & Cartographies. Ann Arbor: Open Humanities Press, 2012. http://hdl.handle.net/2027/spo.11515701.0001.001.
Google Scholar
Fischer-Lichte, Erica. The Transformative Power of Performance: A New Aesthetics. Translated by Saskya Iris Jain. London: Routledge, 2008.
Google Scholar
Fox, Dorota, and Dariusz Kosiński. Polska awangarda teatralna 1919–1939: Antologia. Warszawa: Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, 2021.
Google Scholar
Graf, Paweł. Automobil w pędzie: Studia o futuryzmie i futurystach. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza, 2018.
Google Scholar
Guderian-Czaplińska, Ewa. Szara strefa awangardy i inne szkice. Warszawa: Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, 2021.
Google Scholar
Kłak, Tadeusz, ed. Materiały do dziejów awangardy. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1975.
Google Scholar
Krassowski, Feliks. “Scena narastająca: Zasady i projekty.” In Myśl teatralna polskiej awangardy 1919–1939.
Google Scholar
Marczak-Oborski, Stanisław, ed. Myśl teatralna polskiej awangardy 1919–1939: Antologia. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1973.
Google Scholar
Marinetti, Tommaso Filippo. “Człowiek zmultiplikowany i Królestwo Maszyny.” In Od sztuki w działaniu do działania w sztuce: Filippo Tommaso Marinetti i teatr włoskich futurystów, edited by Tomasz Kireńczuk. Kraków: Księgarnia Akademicka, 2008.
Google Scholar
Marinetti, Tommaso Filippo. “Manifest futuryzmu.” In Od sztuki w działaniu do działania w sztuce, edited by Tomasz Kireńczuk. Kraków: Księgarnia Akademicka, 2008.
Google Scholar
Nycz, Ryszard. “«Cytaty z rzeczywistości»: Funkcje wiadomości prasowych w literaturze.” In Tekstowy świat: Poststrukturalizm a wiedza o literaturze. Warszawa: Wydawnictwo IBL PAN, 1995.
Google Scholar
Orska, Joanna. Przełom awangardowy w dwudziestowiecznym modernizmie w Polsce. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych “Universitas,” 2004.
Google Scholar
Ranocchi, Emiliano. “Miłość maszyn: Antynomie maszyny w polskim modernizmie.” Studia Slavistici 8 (2011): 137–160.
Google Scholar
Rudzińska, Kamila. Między awangardą a kulturą masową: Wokół społecznej roli pisarza, Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1978.
Google Scholar
Sienkiewicz, Barbara. Poznawanie i nazywanie: Refleksja cywilizacyjna i epistemologiczna w polskiej poezji modernistycznej. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych “Universitas,” 2007.
Google Scholar
Stangret, Paweł. Kantor pisarz: “Lekcje mediolańskie” jako tekst literacki. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, 2014.
Google Scholar
Sztabiński, Grzegorz. “Idea wspólnoty sztuki w wieku awangardy.” In Wiek awangardy, edited by Lilianna Bieszczad. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych “Universitas,” 2012.
Google Scholar
Taborska, Agnieszka. Spiskowcy wyobraźni. Gdańsk: słowo/obraz/terytoria, 2013.
Google Scholar
Tramer, Maciej. Literatura i skandal: Na przykładzie okresu międzywojennego. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2000.
Google Scholar
Winnicka-Gburek, Joanna. “Awangarda, kicz a filozoficzna krytyka artystyczna.” In Wiek awangardy. Zaworska, Helena, ed. Antologia polskiego futuryzmu i Nowej Sztuki. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1978.
Google Scholar
Authors
Paweł Stangretp.stangret@uksw.edu.pl
Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego Poland
https://orcid.org/0000-0002-5162-4804
Paweł Stangret – Assistant Professor in the Institute of Literary Studies at Cardinal Stefan Wyszyński University. He specializes in the theatre and literature of the twentieth and twenty-first centuries, particularly in regard of textuality in visual art.
Statistics
Abstract views: 7PDF downloads: 1
License
Copyright (c) 2026 Paweł Stangret
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
The author grants a royalty-free nonexclusive license (CC BY 4.0) to use the article in Pamiętnik Teatralny, retains full copyright, and agrees to identify the work as first having been published in Pamiętnik Teatralny should it be published or used again (download licence agreement). By submitting an article the author agrees to make it available under CC BY 4.0 license.
From issue 1/2018 to 3/2022 all articles were published under a Creative Commons license CC BY-NC-ND 4.0. During this period the authors granted a royalty-free nonexclusive license (CC BY-ND 4.0) to use their article in Pamiętnik Teatralny, retained full copyright, and agreed to identify the work as first having been published in our journal should it be published or used again.
