Autograf Jana Stefaniego i nowa edycja muzyczna «Krakowiaków i Górali»: Raz jeszcze o sytuacji tekstologicznej opery


Abstrakt

Przedmiotem artykułu jest sytuacja tekstologiczna opery Wojciecha Bogusławskiego i Jana Stefaniego Cud czyli Krakowiacy i Górale, a podstawowym celem – próba połączenia dotychczas rozbieżnych perspektyw i stanowisk badaczy libretta (przede wszystkim Mieczysława Klimowicza) i przekazów muzycznych (edycja źródłowo-krytyczna opery Adama Tomasza Kukli). Autor analizuje edycję Kukli w kontekście aktualnego stanu badań filologicznych nad librettem i wskazuje jej dyskusyjne założenia – niedostateczne uwzględnienie tych badań oraz użycie lwowskiej wersji libretta bez względu na jej znane braki. Przedstawia wątpliwości dotyczące stanowiska Klimowicza, autora ostatniej edycji literackiej libretta, w kwestii oceny autograficznej partytury Stefaniego, i wynikające z niego problemy edycji literackiej. Ostatecznie formułuje argumenty za przyjęciem możliwie najwcześniejszej datacji autograficznej partytury (prapremiera 1794) – wbrew zbyt ostrożnemu stanowisku Kukli – i proponuje nową interpretację sytuacji tekstologicznej opery uwzględniającą tę hipotezę.

 

 


Słowa kluczowe

Wojciech Bogusławski; Jan Stefani; «Cud czyli Krakowiacy i Górale»; edycja krytyczna; opera


Źródło finansowania

Instytut Sztuki PAN


Got, Jerzy. Na wyspie Guaxary: Wojciech Bogusławski i teatr lwowski 1789–1799. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1971.

Hunter, Mary, and James Webster, eds. Opera Buffa in Mozart’s Vienna. Cambridge: Cambridge University Press, 1997.

Klimowicz, Mieczysław. Wstęp do: Wojciech Bogusławski, Cud albo Krakowiaki i Górale, oprac. Mieczysław Klimowicz, I-CXV. Wrocław: Ossolineum 2005.

Klimowicz, Mieczysław. „Cud mniemany Wojciecha Bogusławskiego w 200-lecie premiery: Rozwiązane zagadki i nowe pytania”. Wiek Oświecenia 12 (1996): 11–25.

Klimowicz, Mieczysław. „Podstawowe dylematy tekstologiczne Cudu albo Krakowiaków i Górali Bogusławskiego”. Wiek Oświecenia 16 (2000): 35–77.

Klimowicz, Mieczysław. „Wodewile finalne Cudu albo Krakowiaków i Górali Bogusławskiego: Próba odtworzenia tekstów śpiewanych w roku 1794”. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio FF Philologiae 20/21 (2002/2003): 71–80.

Kukla, Adam Tomasz. „Komentarz rewizyjny”. W: Jan Stefani i Wojciech Bogusławski, Cud mniemany czyli Krakowiacy i Górale / The Supposed Miracle or Cracovians and Highlanders, oprac. Adam Tomasz Kukla, XXVI–XXVII. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 2019.

McClymonds, Marita. „Opera Buffa? Opera Seria? Genre and Style as Sign”. In Hunter and Webster, Opera Buffa in Mozart’s Vienna, 197–231.

Raszewski, Zbigniew. Bogusławski. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1982.

Raszewski, Zbigniew. Staroświecczyzna i postęp czasu. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1963.

Webster, James. „Understanding Opera Buffa: Analysis = Interpretation”. In Hunter and Webster, Opera Buffa in Mozart’s Vienna, 340–377.

Wronkowska, Sonia. „Typy edycji muzycznych w kontekście głównych tendencji edytorstwa naukowego”, Bibliotheca Nostra, nr 3 (33) 2013: 10–27.

Pobierz

Opublikowane : 2021-06-23


Chachulski, J. (2021) „Autograf Jana Stefaniego i nowa edycja muzyczna «Krakowiaków i Górali»: Raz jeszcze o sytuacji tekstologicznej opery”, Pamiętnik Teatralny, 70(2), s. 75-90. doi: 10.36744/pt.722.

Jakub Chachulski  jakub.chachulski@ispan.pl
Instytut Sztuki, Polska Akademia Nauk  Polska
https://orcid.org/0000-0002-8972-1490

Adiunkt w Zakładzie Muzykologii Instytutu Sztuki PAN, członek zespołu redakcyjnego serii „Monumenta Musicae in Polonia”, absolwent Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie. Autor publikacji z zakresu estetyki muzycznej i filozofii muzyki, w ostatnich latach zajmuje się głównie twórczością sceniczną Józefa Elsnera (artykuły w kwartalniku „Muzyka” i „Studiach Chopinowskich”). Autor katalogu tematycznego świeckich utworów Józefa Elsnera oraz polskiego przekładu dzienników podróży Charlesa Burneya.

 





Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Autor udziela niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w "Pamiętniku Teatralnym", zachowuje nieograniczone prawa autorskie, ale zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (umowa licencyjna do pobrania). Zgłaszając artykuł do publikacji, autor wyraża zgodę na jego udostępnianie na licencji CC BY-NC-ND 4.0.