Teatralne eksperymenty Katarzyny Figury
Marta Cebera
marta.cebera@ug.edu.plUniwersytet Gdański (Polska)
https://orcid.org/0000-0002-1545-6516
Abstrakt
Autorka, odnosząc się do głównych założeń eseju Lindy Nochlin Dlaczego nie było wielkich artystek?, pokazuje, że Figura jest teatralną eksperymentatorką i aktorką charakterystyczną gotową do wykonywania niekonwencjonalnych zadań. Amerykańska historyczka sztuki pisała o marginalizowaniu pracy artystek, kontekście społecznym sztuki oraz przeszkodach instytucjonalnych, które uniemożliwiały kobietom osiągnięcie sukcesu. Odważne wybory i pomysły pomagały Katarzynie Figurze w przełamywaniu tych barier. Autorka przypomina artystyczne początki aktorki, przyglądając się jej działalności w Ognisku Teatralnym przy Teatrze Ochoty i edukacji w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Warszawie. Analizuje wybrane role teatralne potwierdzające eksperymentalne skłonności Figury, nieprzystające do jej odmiennego wizerunku filmowego.
Oświadczenie o konflikcie interesów
Słowa kluczowe:
aktorka, teatr, Katarzyna Figura, eksperyment teatralny, rola teatralna, Linda NochlinBibliografia
Baniewicz, Elżbieta. „Między życiem a teatrem”. Teatr, nr 11 (1985). https://encyklopediateatru.pl/artykuly/86502/miedzy-zyciem-i-teatrem.
Google Scholar
Baniewicz, Elżbieta. „Patchworkowy antyk”. Twórczość, nr 7/8 (2019). https://encyklopediateatru.pl/artykuly/278455/patchworkowy-antyk.
Google Scholar
Berger, John. Sposoby widzenia. Tłumaczenie Mariusz Bryl. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis, 1997.
Google Scholar
Bimer, Anna. Świat Machulskich: Biografia rodzinna. Warszawa: Dom Wydawniczy Rebis, 2024.
Google Scholar
Hevelke, Ewa. „Transformacja: Katarzyna Figura i Adrianna Biedrzyńska”. Dialog, nr 1 (2020). https://www.dialog-pismo.pl/w-numerach/transformacja-katarzynafigura-i-adrianna-biedrzynska.
Google Scholar
Kościelniak, Marcin. „To gówno nie chce ruszyć”. Didaskalia. Gazeta Teatralna, nr 71 (2006): 49–50.
Google Scholar
Kowalska, Jolanta. „Ciało przed pustym lustrem”. Teatr, nr 11 (2015). https://encyklopediateatru.pl/artykuly/214548/cialo-przed-pustym-lustrem.
Google Scholar
Lyotard, Jean-François. „Filozofia i malarstwo w epoce eksperymentu”. Tłumaczenie Michał Paweł Markowski. W: Postmodernizm: Antologia przekładow, redakcja Ryszard Nycz. Kraków: Wydawnictwo Baran i Suszczyński, 1998.
Google Scholar
Łuksza, Agata. Glamour, kobiecość, widowisko: Aktorka jako obiekt pożądania. Warszawa: Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego, 2016.
Google Scholar
Łuksza, Agata. „Gospodarka, głupcze”. Didaskalia: Gazeta Teatralna, nr 4 (2012): 98–100.
Google Scholar
Nochlin, Linda. Dlaczego nie było wielkich artystek? Tłumaczenie Agnieszka Nowak-Młynikowska. Sopot: Smak Słowa, 2023.
Google Scholar
Nyczek, Tadeusz. Do STU razy SZTUKA: Opowieść teatralna. Kraków: Fundacja STU, 2021.
Google Scholar
Osiński, Zbigniew. „Instytut Reduty jako laboratorium teatralne”. Pamiętnik Teatralny 48, z. 2 (1999): 5–49.
Google Scholar
Raszewska, Magdalena. „Powtórka z historii: Kronika lat 1932–1991”. W: Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza: 75 lat kształcenia dla teatru, redakcja Marcin Rochowski. Warszawa: Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie, 2007.
Google Scholar
Autorzy
Marta Ceberamarta.cebera@ug.edu.pl
Uniwersytet Gdański Polska
https://orcid.org/0000-0002-1545-6516
Marta Cebera – doktor nauk o sztuce, adiunktka w Zakładzie Dramatu, Teatru i Widowisk na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Gdańskiego. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się wokół teatru i dramatu XIX oraz XX wieku, sztuki aktorskiej i jej przemian oraz obecności aktorów w mediach społecznościowych.
Statystyki
Abstract views: 6PDF downloads: 1
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Marta Cebera
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autor/ka udziela niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY 4.0) na wykorzystanie tekstu w "Pamiętniku Teatralnym", zachowuje nieograniczone prawa autorskie, ale zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (umowa licencyjna do pobrania). Zgłaszając artykuł do publikacji, autor/ka wyraża zgodę na jego udostępnianie na licencji CC BY 4.0.
Od zeszytu 1/2018 do zeszytu 3/2022 artykuły publikowane były na licencji CC BY-NC-ND 4.0. W tym okresie autorzy/ki udzielali niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w "Pamiętniku Teatralnym", zachowywali nieograniczone prawa autorskie, ale zobowiązywali się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu.
Inne teksty tego samego autora
- Marta Cebera, Maski Aleksandry Śląskiej , Pamiętnik Teatralny: Tom 69 Nr 3 (2020)
- Marta Cebera, Dialog z pierwowzorem literackim: Programy teatralne Andrzeja Mleczki , Pamiętnik Teatralny: Tom 74 Nr 2 (2025): Ramy poznawcze
