Warszawskie teatry Stanisławy Wysockiej


Abstrakt

Artykuł prezentuje wybrane aspekty działalności reżyserskiej i pedagogicznej Stanisławy Wysockiej w  dwudziestoleciu międzywojennym. Autorka szuka powiązań między teorią a praktyką Wysockiej, zestawiając postulaty z jej tekstów publicystycznych o „teatrze przyszłości” z przedsięwzięciami pedagogicznymi i teatralnymi podjętymi w latach 1920–1926. Zarówno inicjatywy edukacyjne, jak i próby stworzenia własnych scen w Warszawie (Teatr w Pomarańczarni i Teatr Rybałt) zostały ujęte jako kontynuacja idei kijowskiego Teatru Studya. W wizerunku Wysockiej jako pedagożki, reżyserki i dyrektorki zaakcentowano te cechy jej myślenia o teatrze, które mają reformatorski charakter: nowoczesne i holistyczne podejście do procesu kształcenia artystów, świadomość współzależności artystycznych i organizacyjno-technicznych aspektów działalności teatralnej, otwarcie na potrzeby nowej, demokratyzującej się widowni.


Słowa kluczowe

Stanisława Wysocka; teatr polski 1918-1939; Teatr Rybałt; Teatr w Pomarańczarni; Oddział Dramatyczny przy Państwowym Konserwatorium Muzycznym; sztuka aktorska; reforma teatru



Drozdowski, Marian Marek. Warszawiacy i ich miasto w latach Drugiej Rzeczypospolitej. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1973.

Horbatowski, Piotr. Polskie życie teatralne w Kijowie 1905–1918. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2009.

Iwaszkiewicz, Jarosław. Stanisława Wysocka i jej kijowski teatr „Studya”: wspomnienie. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1963.

Marczak-Oborski, Stanisław. Teatr w Polsce 1918–1939: wielkie ośrodki. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1984.

Schiller, Irena. Stanisławski a teatr polski. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1965.

Sokolicz, Antonina. „Reformatorzy teatru”. W: Myśl teatralna polskiej awangardy 1918–1939: antologia, wybór i wstęp Stanisław Marczak-Oborski, 301–304. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1973.

Szczublewski, Józef. Pierwsza Reduta Osterwy. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1965.

Szletyński, Henryk. Siedem gawęd z czasów młodości. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1979.

Wanicka, Agnieszka. Dramat i komedia Teatrów Warszawskich 1868–1880. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2011.

Wilski, Zbigniew. Polskie szkolnictwo teatralne 1811–1944. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1978.

Wilski, Zbigniew. Wielka tragiczka. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1982.

Wójcik, Mirosław, oprac. Bo Ty jesteś moje Fatum: listy Stanisławy Wysockiej do Emila Zegadłowicza. Kielce: Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy Jana Kochanowskiego, 2008.

Wysocka, Stanisława. Teatr przyszłości. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1973.

Pobierz

Opublikowane : 2021-04-07


Michalczyk, B. (2021) „Warszawskie teatry Stanisławy Wysockiej”, Pamiętnik Teatralny, 70(1), s. 155-176. doi: 10.36744/pt.427.

Barbara Michalczyk 
Uniwersytet Jagielloński w Krakowie  Polska
https://orcid.org/0000-0003-1256-3620

Doktorantka w Katedrze Teatru i Dramatu Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Absolwentka Wydziału Wiedzy o Teatrze w Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie. W swoich zainteresowaniach badawczych skupia się przede wszystkim na dziejach teatru w dwudziestoleciu międzywojennym oraz perspektywie
feministycznej w badaniach nad historią teatru.





Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Autor udziela niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w "Pamiętniku Teatralnym", zachowuje nieograniczone prawa autorskie, ale zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (umowa licencyjna do pobrania). Zgłaszając artykuł do publikacji, autor wyraża zgodę na jego udostępnianie na licencji CC BY-NC-ND 4.0.