Performing in Crisis Mode: the Munich National Theater, the Great Exhibition and the Cholera Epidemic in 1854


Abstrakt

W 1854 roku w Monachium zorganizowano Pierwszą Ogólnoniemiecką Wystawę Przemysłową, która miała prezentować niemieckie towary przemysłowe przed międzynarodową publicznością. W tym samym czasie Franz Dingelstedt, dyrektor monachijskiego Teatru Narodowego, zorganizował festiwal prezentujący najlepszych niemieckich aktorów. Zaraz po jego otwarciu w mieście wybuchła epidemia cholery, która uśmierciła 3000 osób. Autorka rysuje rolę teatru w tym kryzysie, podkreślając, że Dingelstedt otrzymał od króla rozkaz, by za wszelką cenę utrzymać teatr otwarty dla publiczności. Wydaje się to osobliwe, zważywszy, że w obecnym kryzysie pandemicznym teatry zostały zidentyfikowane jako strefy ryzyka zakażenia i w konsekwencji zamknięte. Dlaczego w tamtym czasie teatr był więc uważany za miejsce bezpieczne, a nawet pomagające w zwalczaniu choroby? (Przeł. E. Olechnowicz)


Słowa kluczowe

epidemia cholery; teatr niemiecki; historia teatru 1800-1900; Teatr Narodowy w Monachium; Franz von Dingelstedt; dyskurs medyczny



Anschütz, H. (1866). Erinnerungen aus dessen Leben nach eigenhändigen Aufzeichnungen und mündlichen Mittheilungen. Wien: Sommer.

Banck, O. A. (1865). „Die Münchener Mustervorstellungen im Jahre 1854. In Kritische Wanderungen in drei Kunstgebieten. Licht- und Schattenbilder zur Geschichte und Charakteristik der deutschen Bühne, modernen Literatur und bildenden Kunst (1 vol.: Aus der deutschen Bühnenwelt. pp. 393-440). Leipzig: Verlag der Dürr’schen Buchhandlung.

Davis, T. C. (1998). Filthy – Nay – Pestilential. Sanitation and Victorian Theaters. In D. Pollock (ed.), Exceptional Spaces: Essays in Performance and History (pp. 161-186). Chapel Hill: University of North Carolina Press.

Gerlach, K. (2015). August Wilhelm Ifflands Berliner Bühne: Theatralische Kunstführung und Oekonomie. Berlin: Walter de Gruyter.

Grashey, R. (1931). Die Familie Dahn und das Münchner Hofschauspiel 1833-1899. Munich: Univ. Diss.

Münch, P. (1993). Stadthygiene im 19. und 20. Jahrhundert. Die Wasserversorgung, Abwasser- und Abfallbeseitigung unter besonderer Berücksichtigung Münchens. Göttingen:Vandenhoeck & Ruprecht.

Weilen, A. von. (1909). Julie Rettich: Erinnerungsblätter zum Gedächtnisse ihres hundertsten Geburtstags. Wien: Manz.


Opublikowane : 2020-12-31


Wagner, M. (2020) „Performing in Crisis Mode: the Munich National Theater, the Great Exhibition and the Cholera Epidemic in 1854”, Pamiętnik Teatralny, 69(4), s. 39-61. doi: 10.36744/pt.561.

Meike Wagner  meike.wagner@teater.su.se
Uniwersytet w Sztokholmie  Szwecja
https://orcid.org/0000-0002-1003-3979

Meike Wagner is Professor of Theatre Studies at Stockholm University. Previously, she has worked at LMU Munich and Mainz University. She is the author of Sutured Puppet Bodies: On the Theatre Body and the Medial Gaze, Bielefeld 2003, and Theatre and the Public Sphere in "Vormaerz’: Berlin, Munich and Vienna as Playgrounds of Bourgeois Media Practices, Berlin 2013. Her most recent research focuses on amateur theatre practices and citizenship in a historiographical perspective. Since 2018, she is Secretary General of the International Federation for Theatre Research.





Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Autor udziela niewyłącznej i nieodpłatnej licencji (CC BY-ND 4.0) na wykorzystanie tekstu w "Pamiętniku Teatralnym", zachowuje nieograniczone prawa autorskie, ale zobowiązuje się do podawania miejsca pierwodruku przy ponownym wykorzystaniu artykułu (umowa licencyjna do pobrania). Zgłaszając artykuł do publikacji, autor wyraża zgodę na jego udostępnianie na licencji CC BY-NC-ND 4.0.